Yucatan. Hoe te leven zonder een ziel die door demonen is gekidnapt?
Je moet naar de hel gaan en deze terugkrijgen. Dompel jezelf onder in het water van de turquoise cenote.
'Voor de Maya zijn de ziel en het lichaam niet permanent verbonden,' begint Gabriel rustig. - 'Stel dat ik jouw ziel ben en jij alleen jouw lichaam bent. Het kan je niets schelen om mij, dus nemen de demonen mij mee naar de onderwereld. Wat kun je zonder mij doen? Hoe kun je leven zonder je ziel? Je moet het vinden. Dus kom je hier - Gabriel wijst naar de diepten van het water. We staan op de oevers van een cenote, ergens in het midden van het regenwoud van Yucatán.
Yucatán cenotes - de poort van de hemel naar de hel
Hoeveel van zulke buitengewone meren er op het hele schiereiland zijn, is niet helemaal bekend. Er zouden duizenden moeten zijn, soms tienduizenden. Sommige cenotes hebben gesloten gewelven en zijn ondergronds. Ze zijn soms zo hoog dat ze eruitzien als rotskerken. Anderen zijn open en hun water glinstert prachtig in de zon. Sommige sluiten zich aaneen om een van de langste grottenstelsels ter wereld te vormen. Ze zijn een paradijs voor duikers. - 'Eens was heel Yucatán onder water, een enorme koraalrif,' zegt Gabriel, terwijl hij wijst naar schelpen en gefossiliseerde koraalafdrukken op de stenen. - Het land werd opgetild door de impact van een asteroïde, vermoedelijk dezelfde die leidde tot de uitsterving van de dinosauriërs. Hij viel hier, nabij het dorp Chicxulub,' zegt hij. De kalkstenen grond werd gemakkelijk door regenwater uitgehouwen en dit leidde tot de vorming van karstputten, genaamd cenotes. "Ts'onot" in de Maya-taal betekent bron van ondergronds drinkwater. Dit waren de enige plaatsen waar ooit water uit werd gehaald, aangezien er nauwelijks rivieren of meren zijn op het schiereiland Yucatán. Tot de belangrijkste figuren in het oude Maya-pantheon behoorde de regengod Chac, aan wie offers werden gebracht bij cenotes. In Cenote Sagrado in Chichén Itzá hebben archeologen jade en jade-originele, koperen schijven en gouden bellen gevonden. Gabriel vindt ook Maya-schatten. Hij werd ingehuurd door een Mexicaanse familie die zich realiseerde dat ze verschillende cenotes op hun 80 hectare hadden. Ze beschouwden het als een lucratief idee om ze aan toeristen beschikbaar te stellen. Nu gebruikt Gabriel machetes om paden te kappen, bouwt hij toegangswegen, duikt hij tussen het ene reservoir en het andere en vist hij verschillende pre-Hispanische souvenirs op. Hij houdt ze in een houten doos, het soort dat voor tomaten wordt gebruikt. Hij geeft me kleipotten, sieraden en kleine stenen Maya-maskers. - Je hebt een klein museum voor archeologie in deze doos - Ik verwonder me en vraag of er enige instelling in zijn bevindingen geïnteresseerd was. - Kom op, er zijn zoveel schatten in Yucatán dat ze geen plaats zouden hebben om ze te bewaren of tentoon te stellen,' glimlacht Gabriel. - Dit waren offers, niet alleen aan de regengod, maar ook aan de goden van de wereld der doden. De Maya geloofden dat cenotes de poort naar hun land waren, de Maya-hel genaamd Xibalba,' voegt hij eraan toe. Ik kijk naar het turquoise meer dat in de zon glinstert en ik kan het niet geloven. Het lijkt niet op een poort naar de hel, maar naar de hemel.
Op de ruïnes van de voormalige heersers van de stad
- Toen koningin Elizabeth II van Engeland hier in 1975 kwam, werd er een Maya-gebed voor regen uitgevoerd. De ceremonie werd geleid door de Xiu-familie, afstammelingen van de voormalige heersers van de stad Uxmal. Hoewel het evenement in februari plaatsvond, midden in het droge seizoen, werd de lucht plotseling bedekt met wolken en begon het onmiddellijk te regenen,' vertelt Antonio, een gids op de archeologische site van Uxmal. In de tijd van zijn grootste glorie woonden hier ongeveer 20.000 mensen. De hoogste gebouwen bereiken zo'n dertig meter. Ik klim omhoog over de verschillende constructies en probeer me voor te stellen hoe het dagelijks leven eruitzag voor de oude Maya. Vandaag de dag zijn de enige bewoners van deze grote stad zwaluwen die in de arcade leven en leguanen die zich op de stenen laten verwarmen.
Archeologische zones van Yucatán
Er zijn bijna 150 archeologische zones op het schiereiland Yucatán. Er zijn de meest beroemde, zoals Chichén Itzá, Tulum of Cobá, maar ook tientallen andere plaatsen waar toeristen minder vaak komen en waar ik helemaal alleen ben tussen de ruïnes. Velen van hen waren al verlaten voordat de Spanjaarden in de 16e eeuw arriveerden. Om redenen die niet helemaal duidelijk zijn. Archeologen beweren dat de bewoners waarschijnlijk het gebied zo erg uitbuitten dat de grote steden zichzelf niet meer konden voeden. Sommige van hen bestonden echter nog tijdens de veroveringsperiode. Dit was bijvoorbeeld het geval met T'Hó, het huidige Mérida.